Wokół kryzysu suwerenności Rzeczypospolitej w bezkrólewiu 1733 - 1736 Antologia tekstów

Autor: Jerzy Dygdała

Redakcja naukowa: Andrzej K. Link-Lenczowski, Adam Perłakowski, Michał Zwierzykowski

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 414

Okładka: twarda

Format: 17,0 cm x 24,0 cm

W niniejszym tomie zebrane zostały 23 teksty autorstwa Jerzego Dygdały, opublikowane w latach 1985-2023, poświęcone wspólnemu tematowi - kluczowym dla dziejów Rzeczypospolitej wydarzeniom okresu bezkrólewia  i tzw. polskiemu wojny sukcesyjnej z lat 1733-1736. Niemal od zawsze stanowiły jeden z głównych przedmiotów pasji naukowych dociekań Autora. To owoc niemal 40 lat pracy naukowej, czyli bez mała połowy życia Jerzego Dygdały, i badania te trwają nadal. Widać w niej równowagę wszystkich czynników cechujących znakomite prace wytrawnego mistrza oraz staranność w dobieraniu elementów służących jasności przedstawiania analizowanego problemu, w całej jego złożoności.

Jerzy Dygdała tworzy obraz stulecia, w którym precyzja wypowiedzi coraz częściej służy zdyscyplinowanej wyobraźni, ukazując przeszłość w wielu wymiarach, ale są to wymiary atrakcyjne dla odbiorcy. [...]

Wreszcie ogromna rozpiętość czasowa poszczególnych publikacji, trudna dostępność wielu z nich, a przede wszystkim nieocenione wartość naukowa, pomimo upływu czasu, były powodem decyzji o och zebraniu, ponownej redakcji oraz opublikowaniu.

(opis wydawcy)

Spis treści: 

Wstęp. Jerzy Dygdała i Jego Rzeczpospolita Wielu Narodów /9

I. Postawy szlachty i magnaterii

1. Suwerenność Rzeczyspospolitej czy suwerenność "państw" magnackich? (z doświadczeń bezkrólewia 1733 roku - uwagi dyskusyjne) /23

2. Postawa Familii Czartoryskich w bezkrólewiu 1733 roku z perspektywy Wiednia /46

3. Postawa polityczna Załuskich w dobie bezkrólewia i podwójnej elekcji z lat 1733-1736 /54

4. Próba reformu sejmiku generalnego Prus Królewskich w 1734 roku /70

5. Obóz saski w Prusach Królewskich i jego działalność w latach 1733-1736  /81

6. Kujawy w bezkrólewiu 1733 roku /105

II. Z publicystyki politycznej bezkrólewia

1. Dwaj pijarzy Konarscy. Z tajemnic publicystyki politycznej bezkrólewia 1733 roku /125

2. Wokół Epistolarum familiarum Stanisława Konarskiego z 1733 roku /134

3. Antystanisławowska i prosaska publicystyka doby bezkrólewia 1733 roku (dzieła, autorzy, rozpowszechnianie) /141

4. Polityka informacyjna prymasa Teodora Potockiego w bezkrólewiu 1733 roku /159

III. Polityka cesarska wobec spraw polskich 

1. Dylematy austriackiej polityki wobec Rzeczypospolitej podczas bezkrólewia 1733 roku /175

2. Gra pozorów. Zabiegi dyplomacji cesarskiej o rosyjską interwencję zbrojną w Rzeczypospolitej w 1733 roku /193

3. Rywalizacja dwóch dyplomatów cesarskiego i francuskiego w Polsce 1733 roku - Heinrich Wilhelm von Wilczek i Antoine-Felix de Monti /214

4. Konfederacja krakowska Teodora Lubomirskiego z początków bezkrólewia 1733 roku a polityka Austrii wobec Rzeczypospolitej /231

5. Śląskie wątki polskiego bezkrólewia 1733 roku /241

IV. Między Leszczyńskim a Wettynem

1. Przygotowania stronników Stanisława Leszczyńskiego do obrony Rzeczypospolitej w bezkrólewiu 1733 roku /257

2. Urażone magnackie ambicje czy racja stanu? U źródeł opozycji wobec kandydatury Stanisława Leszczyńskiego w bezkrólewiu 1733 roku /271

3. Dziesięć dni rzeczywistego panowania. Król Stanisław Leszczyński w Warszawie we wrześniu 1733 roku /284

4. Bydgoski epizod w życiu Stanisława Leszczyńskiego - wokół ucieczki króla do Gdańska we wrześniu 1733 roku /300

5. Saskie próby infiltracji środowisk szlacheckich podczas bezkrólewia 1733 roku /321

6. Pacta conventa Augusta III (z zabiegów o pozyskanie polskiej opinii szlacheckiej) /344

7. Kwestia dysydencka w Rzeczypospolitej doby bezkrólewia 1733 roku /356

8. Warszawski "azyl" insygniów koronacyjnych 1733-1737 /377

Bibliografia /387

Wykaz skrótów /401

Indeks osobowy /403