- Kategorie
-
Z sołtysem i wójtem przez wieki. Opowieść o dziejach urzędu sołtysa i wójta w Polsce
![Z sołtysem i wójtem przez wieki. Opowieść o dziejach urzędu sołtysa i wójta w Polsce Z sołtysem i wójtem przez wieki. Opowieść o dziejach urzędu sołtysa i wójta w Polsce](/images/03968/31000-32000/Z-soltysem-i-wojtem-przez-wieki-Opowiesc-o-dziejach-urzedu-soltysa-i-wojta-w-Polsce_%5B31206%5D_480.jpg)
![Z sołtysem i wójtem przez wieki. Opowieść o dziejach urzędu sołtysa i wójta w Polsce Z sołtysem i wójtem przez wieki. Opowieść o dziejach urzędu sołtysa i wójta w Polsce](/images/03968/31000-32000/Z-soltysem-i-wojtem-przez-wieki-Opowiesc-o-dziejach-urzedu-soltysa-i-wojta-w-Polsce_%5B31206%5D_480.jpg)
Wpisz swój e-mail |
Wysyłka w ciągu | 24 godziny |
Cena przesyłki | 9.5 |
Dostępność |
Brak towaru
|
Kod kreskowy | |
ISBN | 9788379010875 |
EAN | 9788379010875 |
Zostaw telefon |
Autor: Jan Hebda
Rok wydania: 2016
Liczba stron: 670
Okładka: twarda
Format: 16,5 cm x 24,00 cm
Nowe spojrzenie na ponadtysiącletnie dzieje wsi leżących w granicach obecnej Polski, niezależnie od zmiennej historycznie przynależności wielu wchodzących dzisiaj w jej skład dzielnic, prezentuje książka Jana Hebdy pt. „Z sołtysem i wójtem przez wieki. Opowieść o dziejach urzędu sołtysa i wójta w Polsce”.
Autor opracowania, adresując go nie tylko do świata sołecko-wójtowskiego, lecz także i ogółu zainteresowanych problemami wsi i chłopów, barwnie i w atrakcyjnej językowo formie, prezentuje frapujące niekiedy spojrzenie na dzieje wsi przez pryzmat sołtysów i wójtów. Książka obejmuje okres od powstania państwa polskiego do czasów najnowszych. W oryginalnej formie przywołuje przeszłość liderów wiejskich społeczności – sołtysów i wójtów. Osiem wieków temu pojawiła się instytucja sołtysa i od tego momentu urząd ten stał się jednym z najbardziej charakterystycznych składników zorganizowanego życia osiadłych społeczności wiejskich. W tym samym czasie na ziemiach dzielnicowej Polski pojawiła się również instytucja wójta, będąca jednak wówczas głównym elementem społeczno-ustrojowej struktury miasta. W ciągu XV w. urząd wójta zaczął przenikać na wieś, by w stuleciu następnym już tylko w tym środowisku się zadomowić. Sołtys od XIII w. i wójt od przełomu XV i XVI w. w powszechnej świadomości utrwalili się jako liderzy wiejskich społeczności.
Autor wykorzystał szeroko literaturę przedmiotu, wydawnictwa źródłowe, monografie i syntezy, artykuły, pamiętniki, prasę itp. Sięgnął również do spisanych przez siebie relacji, własnych wspomnień, a także do literatury pięknej. W kilku przypadkach wykorzystał dorobek filmowców i Archiwum Polskiego Radia. W licznych miejscach wzbogacił tekst ciekawostkami i anegdotkami.
(opis wydawcy)
Spis treści:
Przedmowa /9
Wstęp /11
I. Zanim pojawił się sołtys /25
II. Sołtys wchodzi na arenę, złoty wiek sołtysa /47
1. Narodziny urzędu sołtysa i jego rola w życiu wsi /51
2. Organizacja i codzienne życie mieszkańców wsi sołeckiej /76
3. Skromne początki samorządu wiejskiego /96
II. I sołtysi, i wójtowie /103
1. Przemiany w życiu wsi: od czynszu do folwarku i pańszczyzny /107
2. Sołtysi i wójtowie we wsi folwarczno-pańszczyźnianej /139
3. Blaski i cienie samorządu wsi folwarczno-pańszczyźnianej /151
4. A tu i ówdzie inaczej /164
5. Bohaterowie i ofiary /172
6. Pierwsze próby reform, epizod kościuszkowski /192
IV. Od I rozbioru do kongresu wiedeńskiego /205
1. Austriackie porządki w Galicji /206
2. Sytuacja wsi polskiej w państwie pruskim /216
3. Czasy Księstwa Warszawskiego /225
V. Od kongresu wiedeńskiego do uwłaszczenia chłopów /235
1. Procesy regulacyjne na ziemiach polskich w granicach Prus /236
2. Regulacja w Rzeczypospolitej Krakowskiej /247
3. Rabacja, Jakub Szela, Wiosna Ludów i uwłaszczanie chłopów w Galicji /251
4. Królestwo Polskie, czyli ostatni uwłaszczony chłop w Europie /268
VI. Sołtysi i wójtowie autonomiczno-samorządowej wsi pod zaborami /289
1. Autonomiczno-samorządowa jednostkowa gmina galicyjska /291
2. Pruska samorządowa gmina jednostkowa /307
3. Samorządowa gmina zbiorowa w Królestwie Polskim /319
VII. Polityczne i społeczno-gospodarcze życie uwłaszczonej wsi polskiej pod zaborami (1848-1914) /339
1. Polityczna i społeczno-gospodarcza działalność chłopów polskich w Prusach i II Rzeszy /340
2. Chłopi i wieś w politycznym i społeczno-gospodarczym życiu autonomicznej Galicji oraz konstytucyjnych Austro-Węgier /352
3. Ruszyło się i Królestwo /373
VIII. W latach Wielkiej Wojny /393
IX. Czasy II Rzeczypospolitej /407
1. Spadek po zaborach i tymczasowe regulacje samorządowego życia wsi /409
2. Sołtysi i wójtowie w świetle ustawy o ustroju samorządu gminnego z 1933 r. /427
3. Formy i przejawy politycznej i społeczno-gospodarczej aktywności wsi w II RP /440
X. Lata wojny i okuoacji /469
1. Ogólna charakterystyka życia wsi polskiej pod okupacją /471
2. Sołtysi i wójtowie na ziemiach polskich w granicach III Rzeszy /481
3. Sołtysi i wójtowie w Generalnej Guberni /488
XI. Od samorządu gminnego do jego stalinowskiej atrapy /501
1. Lata nadziei, lata rozczarowań /503
2. Bardzo smutne lata /525
XII. Chłopi i wieś w postalinowskiej PRL /541
1. Raz zielone, raz czerwone /543
2. Powoli w stronę samorządu /566
XIII. Wraca stare, rodzi się i rozwija nowe /583
Zakończenie /599
Wykaz skrótów /607
Wykaz źródeł i literatury /613
Indeks nazwisk /631
Skorowidz miejscowości i nazw etniczno-geograficzno-historycznych /651