Wojny Bazylego II Bułgarobójcy 976-1025 Historyczne bitwy

Autor: Stanisław Rek

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 302

Okładka: miękka

Format: 12,5 cm x 19,5 cm

Seria: Historyczne bitwy

Bazyli II, który objął rządy w Bizancjum w 1076 roku, zastał państwo w trudnej sytuacji. Od północnego zachodu zagrażali mu Bułgarzy, od południa arabski kalifat Fatymidów, sporo też działo się na wschodnich rubieżach, na pograniczu z ziemiami gruzińskimi i armeńskimi. Cesarstwo cierpiało też wskutek konfliktów wewnętrznych możnych rodów: o tron i wpływy na dworze, w administracji i w armii. Bazyli okazał się zdolnym i zdecydowanym władcą – jednym z najlepszych w dziejach imperium wschodniego. Prowadził liczne kampanie wojenne. Największym echem odbiły się te przeciwko Bułgarom – zwłaszcza zwycięska kampania w 1014 roku i okrutne oślepienie kilkunastu tysięcy jeńców – które przyniosły mu przydomek „Bułgarobójca” i pozwoliły podbić Bułgarię. Podejmował też wyprawy na Bliski Wschód przeciwko Fatymidom i w latach 1021–1022 poskromił Gruzinów i Abchazów. Jego długie, prawie 50-letnie panowanie rozszerzyło granice cesarstwa oraz zapewniło mu stabilizację i rozwój. O wojnach Bazylego II zajmująco pisze bizantynista Stanisław Rek. 

(opis wydawcy)

Spis treści:

Wstęp /8

Rozdział I. Lata przetrwania: dynastia macedońska na skraju upadku /21

Wielkie cesarstwo i przeciętny, nazbyt oddany przyjemnościom cesarz /21

Triumf i tragedia: Teofano, Nikefor Fokas i polityka /26

Zamach stanu i rządy Jana I Tzimiskesa /31

Rozdział II. Między uzurpacjami i wojną domową a wojną z Bułgarią (976-990) /41

Cesarstwo bizantyńskie i jego armia w momencie objęcia tronu przez Bazylego II i Konstantyna VIII /41

Polityka, dyplomacja, strategia i taktyka /48

Organizacja armii bizantyńskiej, logistyka i uzbrojenie /50

Powstanie Komitopulów - manifestacja istnienia państwa bułgarskiego /54

Inwazja Bułgarów na bałkańskie ziemie Bizancjum /57

Armia bułgarska /60

Sukcesy rewolty Sklerosa /63

Losy Antiochii /71

Bardas Fokas - mąż opatrznościowy /72

Ioane-Tornik i Dawid III Kuropalates, władca Tao-Klardżeti /75

Bitwa pod Aquae Saravenae /78

Domysły i przypuszczenia /79

Klęska Sklerosa, ale nie jego koniec /81

Dyplomacja, polityka i wojna /83

Lato 985 roku - obalenie Bazylego Lekapenosa i narodziny giganta /84

Pierwsza wyprawa Bazylego II na Bułgarię i jej skutki /87

Cena dojrzałości /92

Powrót Sklerosa i początek nowej wojny domowej /94

Fokas i Skleros: próba sojuszu /96

Cesarskie próby oporu i decyzja brzemienna w skutki /99

Bitwa pod Chrysopolis /102

Dawid III Kuropalates i bunt Fokasa /04

Decydujące zwycięstwo pod Abydos /105

Represje po buncie i polityka cesarza wobec arystokracji wojskowej /109

Przebaczyć i wyciągnąć korzyści: Bazyli II i Dawid III w roku 990 /112

Rozdział III. Wojna z Bułgarią i ataki Fatymidów na cesarstwo i emirat Aleppo /114

Operacje Bazylego II w Bułgarii (991-995) /114

Inwazja Fatymidów na Syrię /117

Armia fatymidzka /119

Zwycięstwa Mandżutakina i jego odwrót /121

Interwencja cesarza na wschodzie /125

Ofensywa Samuela w Grecji, bitwa nad Spercheios i koronacja carska Komitopula /130

Ku nowemu starciu /135

Bitwa pod Apameą /137

Rozumna zemsta /141

Wkroczenie cesarza do Gruzji i procesja władców /143

Starcie z Gurgenem II i pokój z Fatymidami /149

Rozdział IV. Nowe wyprawy cesarza na Bułgarię i zwycięstwo pod Biełasicą/151

Nowa kampania Bułgarii /151

Cesarz reformator /157

Bitwa pod Biełasicą /158

Zwycięski psychopata /162

Bułgarskie państwo i dynastia po klęsce w 1014 roku /164

Pod rządami nowego cara Jana Władysława /169

Ku klęsce: wojna obronna Bułgarii w latach 1016-1018 /172

Tajemnica sarkofagu z Wyspy Św. Achillesa /176

Rozdział V. Kapitulacja Bułgarii i wojna z Gruzją /179

Upadek państwa bułgarskiego /179

Ku nowej wojnie /185

Potężny przeciwnik - armia abchasko-gruzińska /187

Druga wojna z Gruzją: odwet /189

Bitwa pod Szirimk/Szirimni /193

Gdy "miłujący Chrystusa" cesarz walczy nie z armią, lecz bezbronnymi /196

Traktat pokojowy na widoku /199

Bunt dwóch Nikeforów /201

Bitwa pod Szlpą /205

Ostateczny traktat z Gruzją /210

Finansowe, społeczne, polityczne i militarne skutki wojen /212

Koniec wspólny wszystkim śmiertelnikom, ale upamiętnienie zupełnie inne /213

Rozdział VI. Dowódcy bizantyńscy, bułgarscy, muzułmańscy i gruzińscy /216

Dowódcy bizantyńscy /216

Dowódcy bułgarscy /225

Dowódcy muzułmańscy /227

Dowódcy armii gruzińsko-abchaskiej /228

Zamiast zakończenia /229

Aneksy /232

Kalendarium wydarzeń /237

Wykaz skrótów /241

Bibliografia /245

Indeks osób /277

Indeks geograficzny /288