Słowianie na Północy w epoce wikingów

Autor: Leszek Gardeła

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 216

Okładka: miękka

Format: 17,0 cm x 24,5 cm

W epoce wikingów światy Słowian i Skandynawów nieustannie się przenikały –budowano długotrwałe relacje handlowe, zawiązywano sojusze militarne, a na szczytach władzy aranżowano strategiczne małżeństwa. Podczas gdy ludzie Północy chętnie odwiedzali południowe wybrzeża
Bałtyku, Słowianie nierzadko ruszali ku wyspom duńskim i ziemiom Szwecji. Przez dekady w środowiskach naukowych panowało jednak przekonanie, że fizyczne ślady obecności Słowian w Skandynawii ograniczały się niemal wyłącznie do skromnych fragmentów ceramiki.

Nowoczesne badania i rewizje dawnych wykopalisk całkowicie burzą ten mit. Dowodzą one, że na Północ docierali nie tylko kupcy czy pospolici rzemieślnicy, ale również elitarni wojownicy oraz słowiańscy arystokraci. Świadczą o tym coraz częściej odnajdywane w skandynawskiej ziemi luksusowe przedmioty: kunsztowna broń, bogaty sprzęt jeździecki, przepiękna srebrna biżuteria oraz intrygujące artefakty zdobione motywami zwierząt związanych z pogańskimi wierzeniami.

Książka Słowianie na Północy w epoce wikingów – oparta na najnowszych odkryciach archeologicznych i wnikliwych studiach przeprowadzonych w muzealnych archiwach w Danii, Niemczech, Polsce i Szwecji – wytycza zupełnie nowe i przełomowe ścieżki w badaniach nad relacjami słowiańsko-skandynawskimi. To wyjątkowa opowieść o dawnych ludziach i przedmiotach, które towarzyszyły im po różnych stronach Bałtyku. 

(opis wydawcy)

Spis treści: 

Wprowadzenie: Słowianin na Północy /7

Świat Północy i słowiańska melancholia /8

De-wikingizacja polskiej archeologii /10

Ku nowemu  /12

Rozddział 1. Słowiański sznyt  /19

Słowiański metal /22

• Biżuteria /22
• Noże i okucia /25
• Broń /26
• Wyposażenie jeździeckie: Casus cmentarzyska w Lutomiersku /31

Zachodniosłowiański styl zwierzęcy /43

„Reakcja pogańska” w polskiej archeologii /49

Rozdział 2. Słowo /51

Rozdział 3. Kamień, drewno, glina i metal /58

Kamienne świadectwo i słowiańska żona Haralda Sinozębego /58

Miejscowe drewno i obca technologia.

Niezwykła architektura w państwie Haralda /61

Gliniane garnki i drobne precjoza.

Obce rzeczy i obcy ludzie w Trelleborgu /65

Słowiański metal w świecie Północy /68

• Wyposażenie jeździeckie /69
• Biżuteria /78

Niezwykłe akcesoria wieszczki z Fyrkat /81

• Zawieszka z ptasimi stopami /85
• Tożsamość i tolerancja /92

Rozdział 4. Ciało i kości /94

Lindholm Høje, Jutlandia /99

Over Hornbæk, Jutlandia /100

Rosenlund, Fionia /103

Trelleborg, Zelandia /108

Velds, Jutlandia /113

Nørre Longelse, Langeland /122

Inne pochówki duńskie z zachodniosłowiańskimi koneksjami /123

„Słowiańskości” spod wykrywacza /124

Konkluzje /128

Rozdział 5. Duch /130

Boskie oblicza? /135

Mityczne bestie? /137

• Konie i nadnaturalne czworonogi /138
• Bydło /146
• Ptaki /152

Kurioza z innego świata /159

Wężowe okucia pochewek noży /163

Bestie i bój   /163

Luksus i mit. Oręż z Vrångabäck i Dybäck /167

Miniaturowe toporki  /174

Konkluzje  /175

Rozdział 6. Nowe horyzonty  /177

Bibliografia /179