Patologie społeczne. Wymiar personalny i strukturalny

Autorzy: Andrzej Urbanek, Dorota Zbroszczyk, Joanna Grubicka

Rok wydania: 2021

Liczba stron: 677

Okładka: twarda

Format: 17,00 x 24,00 cm

Uwaga - przetarta, zarysowana okładka; przybrudzony grzbiet, pęknięty przbiet na długości ok 2 cm

 

"Niniejsza monografia jest efektem realizacji w latach 2017–2020 projektu „Teoretyczne i praktyczne aspekty bezpieczeństwa personalnego”, zadania badawczego pn. „Personalny i strukturalny wymiar patologii społecznych”, dofinansowanego w ramach badań statutowych w Akademii Pomorskiej w Słupsku. W pracach badawczych brali udział przedstawiciele Akademii Pomorskiej w Słupsku oraz Uniwersytetu Technologiczno-Humanistycznego im. Kazimierza Pułaskiego w Radomiu. Celem projektu była analiza problematyki społecznych patologii przez pryzmat różnych podmiotów personalnych (podmiotów jednostkowych i zbiorowych) oraz strukturalnych do ludzkiej cywilizacji włącznie, a także spojrzenie na powyższe problemy z perspektywy nauk o bezpieczeństwie, których przedmiotem badań są między innymi zagrożenia mające wpływ na kształt i funkcjonowanie szeroko rozumianych systemów bezpieczeństwa. Ta różnorodność perspektyw analitycznych wymagała podjęcia szeroko zakrojonych prac badawczych, które nie były łatwym zabiegiem. Wymagały od badaczy zaangażowanych w projekt interdyscyplinarnej wiedzy na temat tradycyjnego podejścia do patologii społecznych i wiedzy o współczesnych problemach społecznych, problemach globalnych czy nowych jakościowo zjawiskach, które towarzyszą rozwojowi cyberprzestrzeni. Strukturę merytoryczno-logiczną monografii tworzy osiem rozdziałów, wstęp, zakończenie, a także słownik podstawowych terminów związanych z przedmiotem badań".

(ze wstępu)

Spis treści:

 Wstęp  /5

Rozdział 1 

Pojęcie, istota i klasyfikowanie patologii społecznych  /11 

1.1. Patologia, patologia społeczna - przegląd definicji  /11 

1.2. Cechy patologii społecznych    /20 

1.3. Patologie a dewiacje społeczne   /27 

1.4. Patologie a nieprzystosowanie, niedostosowanie i wykolejenie społeczne  /31 

1.5. Etiologia społecznych patologii   /37 

1.6. Personalny i strukturalny wymiar patologii społecznych  /45 

1.7. Klasyfikowanie patologii społecznych   /50 

1.8. Podsumowanie i wnioski   /53 

Bibliografia do rozdziału 1  /55

Rozdział 2 

Teorie dewiacji i patologii społecznych   /59 

2.1. Teorie biologiczne   /60 

2.2. Teorie psychologiczne   /64

2.3. Teorie socjologiczne   /78

2.4. Teorie wieloczynnikowe   /94

2.5. Podsumowanie i wnioski   /98

Bibliografia do rozdziału 2  /100

Rozdział 3

Patologie społeczne w kontekście podmiotów jednostkowych   /103

3.1. Człowiek w środowisku społecznym - wyzwania i zagrożenia   /104

3.2. Autodestrukcyjne zachowania patologiczne   /110

3.2.1. Zachowania suicydalne   /112

3.2.2. Uzależnienia   /116

3.2.3. Autoagresja fizyczna o podłożu psychicznym  /133

3.2.4. Patologiczne zaburzenia odżywiania - anoreksja i bulimia  /136

3.3. Przemoc interpersonalna   /142

3.4. Dewiacyjne zachowania seksualne   /147

3.4.1. Dewiacje seksualne   /149

3.4.2. Prostytucja   /156

3.4.3. Pornografia  /161

3.5. Zachowania przestępcze  /168

3.5.1. Przestępczość pospolita   /171

3.5.2. Przestępczość o podłożu seksualnym  /175

3.6. Bierność społeczna   /182

3.7. Podsumowanie i wnioski   /186

Bibliografia do rozdziału 3   /187

Rozdział 4

Patologie współczesnej rodziny   /193

4.1. Rodzina w środowisku społecznym  /194

4.2. Problemy współczesnej rodziny  /200

4.2.1. Kierunki ewolucji współczesnej rodziny  /200

4.2.2. Kryzys współczesnej rodziny - w kierunku rodziny dysfunkcjonalnej?   /204

4.2.3. Nierówności płci a funkcjonowanie rodziny   /209

4.2.4. Rozwody i ich następstwa   /210

4.2.5. Rodziny wielodzietne   /213

4.2.6. Homoseksualne związki partnerskie - normalność czy patologia?   /216

4.3. Patologie w życiu współczesnej rodziny   /220

4.3.1. Rodzina patologiczna - pojęcie i istota problemu  /220

4.3.2. Uzależnienia w rodzinie   /222

4.3.3. Przemoc domowa  /227

4.3.4. Patologie o podłożu seksualnym w rodzinie  /232

4.3.5. Przestępczość w życiu rodziny  /241

4.4. Rodzina jako źródło patologii społecznej dla dzieci i młodzieży   /244

4.5. Podsumowanie i wnioski   /247

Bibliografia do rozdziału 4   /249

Rozdział 5

Patologie małych grup społecznych   /255

5.1. Małe grupy w środowisku społecznym   /256

5.2. Agresja w życiu małych grup społecznych   /258

5.2.1. Pojęcie, istota i rodzaje zachowań agresywnych   /261

5.2.2. Okrucieństwo jako ekstremalna forma agresji   /267

5.2.3. Chuligaństwo i wandalizm   /269

5.3. Subkultury młodzieżowe o charakterze antagonistyczno-destruktywnym   /277

5.4. Patologiczne grupy społeczne   /287

5.4.1. Kibole   /287

5.4.2. Grupy przestępcze   /291

5.4.3. Grupy o skrajnych ideologiach - nacjonalizm i fundamentalizm   /296

5.5. Sekty religijne   /305

5.6. Podsumowanie i wnioski   /316

Bibliografia do rozdziału 5   /317

Rozdział 6

Patologie społeczne - wymiar instytucjonalno-organizacyjny   /321

6.1. Patologia organizacji - pojęcie i istota   /322

6.2. Etiologia i klasyfikowanie patologii organizacji   /327

6.3. Wybrane patologie społeczne w życiu organizacji  /331

6.3.1. Mobbing   /336

6.3.2. Nepotyzm   /357

6.3.3. Korupcja   /362

6.3.4. Uzależnienia organizacyjne   /373

6.3.5. Pracoholizm   /376

6.3.6. Molestowanie seksualne    /391

6.3.7. Agresja i przemoc w życiu organizacji  /395

6.3.8. Przestępczość gospodarcza   /408

6.4. Podsumowanie i wnioski   /414

Bibliografia do rozdziału 6   /416

Rozdział 7

Patologie współczesnej cywilizacji   /423

7.1. Ludzka cywilizacja  /424

7.1.1. Kultura jako podstawa ludzkiej cywilizacji   /424

7.1.2. Cywilizacja współczesna - aspekty teoretyczne   /428

7.2. Patologie współczesnej cywilizacji - pojęcie i klasyfikowanie  /431

7.3. Zjawiska kryzysowe  /435

7.3.1. Nierówności ekonomiczne - w kierunku cywilizacji nędzy i konsumpcji   /435

7.3.2. Problemy rynku pracy i ich konsekwencje   /441

7.3.3. Problemy demograficzne i ich konsekwencje   /446

7.3.4. Wykluczenie społeczne jako zjawisko kryzysowe   /453

7.3.5. Współczesne problemy z nielegalną migracją   /457

7.4. Zagrożenia dla środowiska życia człowieka   /459

7.4.1. Globalne problemy ekologiczne   /459

7.4.2. Patologizacja życia we współczesnych aglomeratach miejskich   /474

7.4.3. Problemy żywnościowe  /480

7.4.4. Problemy zdrowotne  /485

7.5. Zagrożenia bezpieczeństwa fizycznego   /489

7.5.1. Przestępczość   /489

7.5.2. Terroryzm międzynarodowy  /494

7.5.3. Korupcja jako problem globalny   /496

7.5.4. Patologie społeczne na skalę globalną  /498

7.5.5. Patologiczne ideologie   /505

7.5.6. Dysfunkcjonalność współczesnej rodziny  /511

7.6. Wojny i konflikty we współczesnym świecie   /514

7.6.1. Wojny i konflikty zbrojne   /514

7.6.2. Konflikty etniczne  /516

7.6.3. Konflikty asymetryczne  /518

7.6.4. Broń masowego rażenia   /523

7.7. Podsumowanie i wnioski  /529

Bibliografia do rozdziału 7   /531

Rozdział 8

Nowe patologie - cyberpatologie społeczne   /539

8.1. Cyberprzestrzeń jako alternatywna przestrzeń społeczna   /540

8.2. Pojęcie i klasyfikowanie cyberpatologii społecznych   /554

8.3. Cyberprzestrzeń a zagrożenia zdrowia psychicznego i fizycznego  /568

8.4. Charakterystyka wybranych cyberpatologii społecznych   /579

8.4.1. Cyberuzależnienia  /587

8.4.2. Cyberpatologie o podłożu seksualnym   /601

8.4.3. Cyberprzestępczość i nadużycia w sieci   /622

8.4.4. Cyberprzemoc   /631

8.5. Podsumowanie i wnioski   /640

Bibliografia do rozdziału 8   /644

Zakończenie  /650

Spis schematów, tabel, wykresów i map  /653

Słownik podstawowych terminów  /657