Obozy niemieckie w latach 1939 - 1945 w pamięci i dokumentach - przegląd badań

Redakcja naukowa: Piotr Majewski, Emilia Figura-Osełkowska

Rok wydania: 2025

Liczba stron: 488

Okładka: twarda

Format: 16,5 cm x 24,0 cm

W 2022 r. Instytut Północny im. Wojciecha Kętrzyńskiego wspólnie z Centralnym Muzeum Jeńców Wojennych oraz Muzeum Stutthof w Sztutowie zdecydowały się na organizację konferencji naukowej poświęconej niemieckim obozom koncentracyjnym, jenieckim i obozom pracy funkcjonującym w okresie II wojny światowej. Pamięć o nich, a przede wszystkim o ich ofiarach, należy bowiem do podstawowych zadań naszych instytucji. Spotkanie zaś, które podsumowywało, weryfikowało dotychczasowe ustalenia, przyniosło także nowe i tym samym pozwoliło na ustalenie aktualnego stanu badań. Prezentujemy go w książce, którą oddajemy do rąk Czytelników. Mamy nadzieję, że stanie się ona wartościową literaturą, zachęcającą do dyskusji i kolejnych prac. Prac, które pozwolą nam na zachowanie w pamięci tragedii ofiar oraz na pogłębioną refleksję nad kondycją współczesnego człowieka.

(opis wydawcy)

Spis treści:

Słowo od Wydawców /5

Słowo od Redaktorów /7

Część I. Omówienia źródeł historycznych

Danuta Drywa - Dokumentacja KL Stutthof podstawą badań naukowych /13

Jolanta Aniszewska - Portrety codzienności? Stalag II D w świetle raportów komisji wizytujących obóz i rysunków z dziennika Antoine de Roux /31

Krzysztof Filipow - Obozowe środki płatnicze w czasie II wojny światowej. Pieniądz obozów koncentracyjnych III Rzeszy /53

Łukasz Krzysiak - Tajna korespondencja z KL Ravensbrück, jako świadectwo eksperymentów pseudomedycznych dokonywanych na Polkach /79

Piotr Majewski - Zajęcia robotników w czasie wolnym a realia pracy przymusowej (Prusy Wschodnie 1939-1945) /109

Lucyna Sadzikowska - Biblioteka w KL Auschwitz-Birkenau w świetle wspomnień ocalałych więźniów /127

Część II. Perspektywa ofiar

Jolanta Sowińska-Gogacz, Jakub Parol - Polskie dziecko jako ofiara niemieckiego terroru podczas II wojny światowej na przykładzie obozów w Łodzi i w Lubawie /147

Zbigniew Hojka - Udział robotników cywilnych w organizowaniu ucieczek z KL Auschwitz i jego podobozów /173

Piotr Stanek - Opieka medyczna nad powstańcami warszawskimi w obozach Wehrmachtu /195

 Anna Jagodzińska - Litera >P< na scenie" w niemieckich obozach koncentracyjnych Dachau, Mauthausen Gusen i Ravensbrück /211

Andrzej Kotecki - Elżbieta Krajewska, więźniarka Auschwitz P64424 - „Mała Święta" /231

Część III. Perspektywa sprawców

Bogdan Chrzanowski - Gestapo a Polska Podziemna na Pomorzu. Przykłady akcji przeciw pomorskiej konspiracji /245

Rüdiger Overmans - Die Organisation des deutschen Kriegsgefangenenwesens/Organizacja niemieckiego systemu jenieckiego /273

Soraya Kuklińska - SS-Obergruppenführer Theodor Eicke-komendant obozu koncentracyjnego w Dachau, Inspektor Obozów Koncentracyjnych oraz dowódca Dywizji SS „Totenkopf” /285

Ralf Meindl - Kriegsgefangene und Zwangsarbeiter in der Konzeption Erich Kochs für Ostpreußen/Jeńcy i robotnicy przymusowi w koncepcji Ericha Kocha dla Prus Wschodnich /317

Radosław Wiśniewski - Niemiecki Obóz Soldau (Działdowo) 1939-1945. Funkcje i specyfika /335

Część IV. Odpowiedzialność i upamiętnienie 

Izabela Mazanowska - Ściganie sprawców zbrodni popełnionych na więźniach obozu w Potuliench kolo Nakła w latach 1941-1945 /355

Hans Peter Jeschke - „Das Tagebuch der Grausamkeit, des Schrecken und der Hoffnung” und der Rosenkranz der Gruppe, „Lebender Rosenkranz" der Gefangenen in KZ Gusen als Mahnmale des NS Terrors in der Ostmark./ „Dziennik okrucieństwa, grozy i nadziei" oraz różaniec grupy „Żywy Różaniec”, więźniów obozu koncentracyjnego Gusen jako memoriał nazistowskiego terroru w Marchii Austriackiej /373

Aleksandra Szymula - Wydobyte z popiołów. Przedmioty osobiste należące do ofiar niemieckiego, nazistowskiego obozu zagłady w Sobiborze /397

Andrzej Kotecki - Autentyczne wnętrze - dotknięcie tragicznej historii. Mauzoleum Walki i Męczeństwa Al. Szucha 25 w Warszawie /417

Jarosław Suchoples, Ewa Maria Slaska, Kościoły i niewolnicy. Pytania o niechcianą pamięć o kościelnym obozie robotników przymusowych w Berlinie i jego upamiętnienie /427

Indeks osobowy /467

Indeks geograficzny /481