Karolina Lanckorońska - Ziemskie Boginie

Wybór, opracowanie naukowe i wstęp: Elżbieta Orman

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 536

Okładka: twarda

Format: 17,0 cm x 24,0 cm  

Książka jest zbiorem artykułów, wspomnień biograficznych, przemówień, reportaży historycznych, recenzji i listów Karoliny Lanckorońskiej. Zawiera teksty o różnej długości i różnym przeznaczeniu, zarówno już publikowane, jak również takie, które pozostały w rękopisach lub ukazywały się w powojennej prasie emigracyjnej. Wyboru i opracowania dokonała prof. Elżbieta Orman, która opatrzyła edycję obszernym wstępem. Całość zaprojektowała Józefina Wiśniewska. Książka zawiera siedemdziesiąt ilustracji – w przeważającej liczbie są to fotografie archiwalne, wiele z nich pochodzi z prywatnych zbiorów.

W nocie edytorskiej prof. Elżbieta Orman pisze: „W niniejszej edycji zachowany został niepowtarzalny charakter polszczyzny Karoliny Lanckorońskiej, powściągliwej i patetycznej, jednocześnie wyrażającej emocjonalnie, jasno i plastycznie myśl nieprzerysowaną nadmiarem słów, z dziewiętnastowiecznymi naleciałościami i germanizmami”. Już dla tego języka warto sięgnąć po tę niepowtarzalną publikację.

Publikacja ukazała się w koedycji Zamku Królewskiego na Wawelu i Polskiej Akademii Umiejętności w Krakowie 

(opis wydawcy)

Spis treści:

Elżbieta Orman - Nauka i kultura polska imprimis /7

Nota edytorska /71

ZIEMSKIE BOGINIE. Karoliny Lanckorońskiej pisma rozproszone

W CIENIU DWORU HABSBURGÓW

Energiczna pedagogia /93

Wiedeń /89

Rozdół /99

Ludzie w Rozdole /111

Zamczysko i tytuł /123

W wigilię wybuchu pierwszej wojny światowej /125

Franciszek Józef I - epizody /129

W KRĘGU KAROLA LANCKOROŃSKIEGO

Rada Regencyjna. Okruchy historii /141

Namiestnik. Portrety z pamięci /145

Leon Pniński. Portrety z pamięci /151

Słowo wstępne [do książki Stefan Badeni, Świat przedwczorajszy]  /155

Władysław Skrzyński. Portrety z pamięci /159

Matka prezydenta /163

Ciocia Rózia /167

O Jacku Malczewskim /173

Pan Jacek. Dzieła Malczewskiego ze zbiorów Lanckorońskich jadą na Wawel /177

Anima ardens. [Wspomnienie o Karolu Rostworowskim] /183

Wędrówki świąteczne /185

RAPORTY WOJENNE

Meldunek sprawozdawczy Karoliny Lanckorońskiej o powodach jej pozostania w więzieniu niemieckim w 1942 r[oku] /193

Rada Główna Opiekuńcza /209

Wspomnienia z Ravensbruck (styczeń 1943 - kwiecień 1945)  /213

Posiadanie na wieczność... /231 

Greczynka /239

Dwie niewole /243

Luka /247

O powstaniu i organizacji studiów wyższych dla żołnierzy II Korpusu /249

List Karoliny Lanckorońskiej z 22 maja 1967 r[oku] w sprawie dochodzeń odpowiedzialności za mord profesorów lwowskich w lipcu 1941 r[oku]  /261

Wyjaśnić, nie przemilczać /263

DZIAŁALNOŚĆ POPULARYZATORSKA NA EMIGRACJI

Zwiedzanie zabytków Rzymu /269

Pojęcie śmierci w sztuce katakumb /273

Liwia /277

Kleopatra /281

Teodora /285

Leonardo da Vinci i odrodzenie /289

Zmartwychwstanie Pańskie w dziele Michała Anioła /297

Ankieta Mickiewiczowska /301

Młodzież emigracyjna a Mickiewicz /303

List z Wenecji /309

Niezwykła wystawa. Józef Natanson /313

Grób w Osjaku. Legenda a historia /315

Grób Garczyńskiego w Awinionie (notatka)  /327

Grób w Awinionie /329

LANCKOROŃSKA I JEJ PRZYJACIELE

Ze wspomnień o Romanie Dyboskim /335

Irena Komorowska /339

Komorowscy /343

Jan Badeni /349

Anna Schwarzenberg /353

Jadwiga Hausnerowa /357

Przemówienie na pogrzebie Jadwigi Schiele /359

Maria Bortnowska /361

Przedmowa [do wspomnień przyjaciółki Wandy Wyhowskiej de Andreis, Między Dnieprem a Tybrem]  /367

Jadwiga Karwasińska - historyk polskiego średniowiecza /369

Cenny wkład /371

List do redakcji [List Karoliny Lanckorońskiej do Jerzego Giedroycia, redaktora "Kultury" paryskiej]  /373

W RZYMIE I WATYKANIE

Interwencja [Roffredo Caetani i rodzina Caetanich] /379

Enrico Damiani /383

Federico Chabod /387

Zmarł Richard Krautheimer /391

Biały dym /393

Zatybrzanie /397

Na straży chrześcijańskiej Ojczyzny /399

Osierocona Ojczyzna /403

Książę Metropolita /407

Ks[iądz] Walerian Meysztowicz /415

Ksiądz Walerian (1893-1982). Portrety z pamięci /419

Posłowie [do książki X. Walerian Meysztowicz, Gawędy o czasach i ludziach]  /425

FLAMMAS PRO RECTO

Reprymenda. Wokół pojęcia polskości. Ankieta "Znaku"  /429

Polski Instytut Historyczny w Rzymie /431

Odpowiedź na recenzję w "Kwartalniku Historycznym"  /441

Pretensje krajowego recenzenta. Listy do redakcji /445

Polski Instytut Historyczny w Rzymie /447

Cele Fundacji Lanckorońskich /453

[Przemówienie Karoliny Lanckorońskiej z okazji nadania jej 29 maja 1983 roku w Rzymie doktoratu honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego]  /455

[Przemówienie Karoliny Lanckorońskiej z okazji nadania jej 21 sierpnia 1988 roku w Londynie doktoratu honoris causa Polskiego Uniwersytetu na Obczyźnie]  /459

[Przemówienie Karoliny Lanckorońskiej z okazji nadania jej 24 maja 1990 roku w Rzymie tytułu doktora honoris causa Uniwersytetu Wrocławskiego]  /461

W służbie polskiej nauce [Przemówienie Karoliny Lanckorońskiej 27 maja 1991 roku w Rzymie z okazji nadania jej Krzyża Wielkiego Orderu Polonia Restituta]  /465

W hołdzie Rzeczypospolitej. Dzieła sztuki po Rzewulskich i Lanckorońskich w Polsce .469

Jeszcze w sprawie przekazu dzieł sztuki /475

Podziękowanie /477

Jacek Moskwa. Ze swojego rodu... Ostatni wywiad z Karoliną Lanckorońską /479

Aneks

• Maria Kulczyńska. Raport Karli Lanckorońskiej /485

Spis ilustracji /505

Indeks osobowy /511

Indeks nazw geograficznych /523