Jakub Frank i frankiści polscy 1726 - 1816 TOM II

Autor: Aleksander Kraushar

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 295

Okładka: miękka ze skrzydełkami

Format: 16,0 cm x 23,0 cm

Kim naprawdę był Jakub Frank? Samozwańczym mesjaszem, heretykiem, mistykiem, rewolucjonistą, a może twórcą i guru wpływowego projektu religijnego i społecznego na terenie Rzeczypospolitej?

Frank głosił nadejście nowej epoki, odrzucenie dotychczasowego porządku i radykalną przebudowę świata. Publicznie deklarował wierność katolicyzmowi, jednak rdzeniem jego nauki pozostawały ezoteryczna tradycja wywodząca się z kabały i sabbataizmu oraz przedziwna rytualna rozwiązłość i łamanie tabu, ukrywane pod chrześcijańskimi symbolami i pojęciami. Ogłaszając się polskim, katolickim patriotą, hołdował potajemnie ezoterycznej doktrynie kabały, w której chrześcijański świat, utożsamiany z Ezawem – biblijnym protoplastą Edomu, od wieków symbolizującym w tradycji żydowskiej świat wrogi Izraelowi – miał zostać wykorzystany przez „prawdziwą religię” i ostatecznie przez nią przezwyciężony.

To właśnie ta dwoistość – zewnętrzna konwersja i wewnętrzna doktryna – uczyniła frankizm jednym z najbardziej kontrowersyjnych ruchów religijnych nowożytnej Europy.

W XVIII wieku tysiące jego wyznawców porzuciły talmudyczny judaizm, przyjęły chrzest i wkroczyły do świata polskiej szlachty, administracji, kultury i polityki. Ich losy nie zakończyły się wraz ze śmiercią przywódcy ruchu. Wielu z nich weszło do elit Rzeczypospolitej, a następnie odnalazło się między innymi w środowiskach masońskich, oświeceniowych i rewolucyjnych. Do dziś historycy dyskutują, czy idee frankistowskie pozostawiły ślady w polskiej kulturze, romantyzmie, mesjanizmie narodowym oraz przemianach politycznych XIX wieku. Pytanie o rzeczywisty zasięg tego wpływu pozostaje jednym z najbardziej frapujących sporów polskiej historiografii.

Monumentalne dzieło Aleksandra Kraushara – do dziś najobszerniejsze polskie opracowanie poświęcone Jakubowi Frankowi i frankizmowi – prowadzi czytelnika przez świat kabały, mesjanizmu, tajnych doktryn, religijnych konwersji, politycznych ambicji i zakulisowych rozgrywek, odsłaniając mechanizmy ruchu, który przez dziesięciolecia fascynował, dzielił i budził niepokój. 

Spis treści:

CZĘŚĆ PIĄTA /9

Rozdział I. Przez Tropawę do Brna  /11

Rozdział II. Maria Teresa i Józef II  /21

Rozdział III. Rozłam w kampanii /26

Rozdział IV. Król i budowniczy /39

Rozdział V. Sny o córce Awaczy /47

Rozdział VI. Symboliczność /58

Rozdział VII. Wystawne życie i pustki w kasie /72

Rozdział VIII. Zasiłki i przeprowadzka do Offenbachu /81

Rozdział IX. Patriarchalne państewko /96

Rozdział X. Mistyfikacje /106

Rozdział XI. Początek końca /115

Rozdział XII. Frankiści Warszawscy /115

CZĘŚĆ SZÓSTA /127

Rozdział XIII. Po zgonie Franka /129

Rozdział XIV. Na dworze panny Ewy /144

Rozdział XV. Księga proroctw /153

Rozdział XVI. Marzyciele dobrej wiary /174

Rozdział XVII. Bankructwo moralne frankizmu /182

Rozdział XVIII. Katastrofa /190

Aneks do tomu drugiego /199