Iroszkoci w kulturze średniowiecznej Europy

Autor: Jerzy Strzelczyk

Rok wydania: 2008

Liczba stron: 564

Okładka: twarda

Format: 17,00 cm x 22,5 cm

(Uwagi: okładka i brzegi stron lekko zabrudzone)

W syntetycznym obrazie narodzin średniowiecznej Europy eksponujemy tradycyjnie polityczną i kulturotwórczą rolę państwa Franków. Dynastie Merowingów i Karolingów stały się wręcz rdzeniem historiografii wczesnego średniowiecza, a w znacznym stopniu także historiograficznego europocentryzmu. Nie znaczy to, że tracono z pola widzenia dzieje Wysp Brytyjskich.

Spis treści:

Wstęp. "Wyspa świętych i uczonych"? /5

Część pierwsza. "Szkocja" - "Mała Szkocja" - Brytania, chrześcijaństwo iroszkockie w próbie opanowania Wysp Brytyjskich

Rozdział I. Chrystianizacja Irlandii i cechy odrębności Kościoła iroszkockiego /15

Rozdział II. Columcille /38

Rozdział III. Następcy Columcille i ich udział w chrystianizacji Brytanii /49

Misja św. Augustyna /55

Nawrócenie Northumbrii /67

Misja iryjska w Northumbrii /72

Zjazd w Whitby /80

Wilfryd z Yorku /85

Część druga. Monastycyzm irofrankijski i jego rola w chrystianizacji Galii i Germanii

Rozdział IV. Kolumban /95

Rozdział V. Uczniowie, następcy i wpływ św. Kolumbana na Kościół i społeczeństwo frankijskie /127

Monastycyzm irofrankijski (kolumbiański) /127

Klasztory irofrankijskie a rozprzestrzenianie się reguły św. Benedykta /133

Klasztorne "bastiony" Iroszkotów: Peronne o Honau /141

Rozdział VI. Iroszkoci w procesie chrystianizacji Germanii

Alemania /158

Bawaria /172

Kilian we wschodniej Frankonii /180

Północnofrankijska grupa misjonarzy orientacji kolumbiańskiej /191

Misjonarze anglosascy - następcami Iroszkotów /197

Hesja i Turyngia /205

Rozdział VII. Iryjski biskup w Salzburgu i początki działalności misyjnej wśród Słowian południowych /215

Wergiliusz z Salzburga = Aethicus z Istrii? /233

Część trzecia. W służbie renesansu karolińskiego

Rozdział VIII. Iryjska szkoła egzegetyczna /241

Rozdział IX. Pierwsza faza /252

Karol Wielki a Iroszkoci /252

Józef, Klemens, Dungal /258

Dicuil /269

Dworskie igraszki /283

Rozdział X. Nauczyciel (Marcin Iryjczyk i kolonia iryjska w Laon) /288

Rozdział XI. Poeta (Seduliusz Szkot) /297

Rozdział XII. Geniusz (Eriugena) /309

Rozdział XIII. Kontrast: asceta (święty Findan z Rheinau) /337

Część czwarta. Ślady Iroszkotów w późniejszych losach średniowiecznej Europy

Rozdział XIV. Trzecia faza wzmożonej ekspansji Iroszkotów? /345

Iroszkoci wobec reformy w Kościele /347

Biskup Izrael. Żegluga św. Brendana i nazwa Brandenburga /356

Rozdział XV. Dwaj męczennicy iroszkoccy /372

Rozdział XVI. Inkluz i kronikarz (Marian Szkot) 379

Rozdział XVII. Drugi Marian Szkot /392

Rozdział XVIII. Ratyzbońska kongregacja "szkockich" klasztorów benedyktyńskich /397

Rozdział XIX. Widzenie Tundala /416

Rozdział X. Iroszkoci na ziemiach polskich? /436

Zakończenie /443

Przypisy /451

Wskazówki bibliograficzne /462

Spis ilustracji /483

Spis map /485

Aneks /487

Katalog świętych irlandzkich /491

Kolumbian Młodszy, Do brata (Ad Fidolium)  /493

Pieśń okrętowa /498

Jonasz z Bobbio, Żywot świętego Kolumbiana /499

Sedulisz Szkot, O baranie, co go psi zdjedli /507

O sporze róży z lilią /512

O aptece /514

Żegluga św. Brendana /516

Widzenie Tundala /523

Mikołaj z Bibra, Satyra na mnichów irlandzkich z Erfurtu /531

Indes osób /533

Indeks nazw geograficznych i etnicznych /548