Egipt starożytny w czasach XVIII dynastii. Życie codzienne

Autor: Zenon Gołaszewski

Rok wydania: 2026

Liczba stron: 368

Okładka: twarda

Format: 14,8 cm x 21,8 cm

Egipt starożytny, zgodnie z panującą powszechnie opinią, uważany jest nie tylko za najstarsze państwo świata, ale też za pierwsze w świecie państwo narodowe. Natomiast jego najznamienitszy okres, który śmiało można nazwać złotym wiekiem Egiptu wiąże się z XVIII dynastią jego władców. Ich panowanie zapewniło Egiptowi pozycję światowego imperium, a przy tym poprawiło wydatnie warunki i jakość życia jego mieszkańców. Nic zatem dziwnego, że zabytki kultury materialnej tamtego okresu, jak chociażby monumentalne budowle czy dzieła rzeźbiarzy, malarzy, złotników i rzemieślników artystycznych, czy też utwory literackie, budzą do dzisiaj podziw i są łatwo rozpoznawalnym symbolem tamtej epoki.

Wszystko to sprawia, że wśród miłośników historii zaciekawienie budzi też samo życie codzienne ówczesnych Egipcjan. Z pewnością warte jest ono, by mu się bliżej przyjrzeć. Właśnie temu zadaniu poświęcona jest niniejsza książka, zatytułowana: Egipt starożytny w czasach XVIII dynastii. Życie codzienne. Stanowi ona uzupełnienie dla wcześniej wydanej książki, pt.: Egipt starożytny w czasach XVIII dynastii. Władcy. 

(opis wydawcy)

Spis treści:

Wstęp /5

KRAJ /12

Przyroda nieożywiona /12

• Granice /12
• Wyżyny /13
• Pustynia Wschodnia i Zachodnia /13
• Obszary górskie /14
• Niziny /14
• Oazy /14
• Klimat /15
• Rzeki i akweny wodne /15
• Gleby /16
• Minerały /16

Przyroda ożywiona /17

Flora /18

• Na pustyni /18
• Akacja /18
• Tamaryszek /18
• Roślinność Nilu i jego okolice /19
• Drzewa /21

Fauna /22

• Owady /22
• Stawonogi /23
• Ryby /23
• Płazy (żaby) /24
• Gady /24
• Ptaki /25
• Ssaki /26

PAŃSTWO I SPOŁECZEŃSTWO /28

Ludność /28

Piramida społeczna /31

Faraon /33

Dwór /34

Czati (premier) /35

Wielki zarządca (Główny Nadzorca Skarbca) /38

Arcykapłani /38

Nomarchowie /38

Niżsi urzędnicy /38

Mężczyźni /39

Kobiety /39

Cudzoziemcy /40

MAŁŻEŃSTWO, RODZINA /41

Zawarcie związku małżeńskiego /42

Umowy małżeńskie i prawa małżonków /43

Rozwody /43

Małżeństwa królewskie /44

Obowiązki rodzinne /46

Poród /46

Dzieci /48

Mamki i piastunki /51

Wdowieństwo /52

DOM - WYPOSAŻENIE I OTOCZENIE /53

Dom /53

Meble /57

Naczynia /60

Oświetlenie /62

Ogród /62

Zwierzęta domowe /65

KUCHNIA /67

Kuchnia i sprzęt kuchenny /67

Produkty zbożowe - mielenie mąki, pieczenie chleba i ciast /70

Warzywa i owoce /73

Produkty mleczne /73

Mięso /74

Tłuszcze /76

Zioła i przyprawy /76

Napoje /77

Miód /80

Pokarmy nieczyste /81

Posiłki i sposób jedzenia /81

GOSPODARKA, PRACA, ZAWODY /82

Gospodarka /92

Praca /83

Zawody - specjalizacje /84

Rolnictwo /85

• Warunki uprawy /85
• Chłopi /85
• Co uprawiano /86
• Sprzęt rolniczy /87
• Kalendarz rolniczy /89
• Hodowla zwierząt /92
• Podatki /93

Pszczelarstwo /95

Rybołówstwo /96

Osiedla pracownicze /97

Pracownicy budowlani /100

Górnictwo i metalurgia /100

Kopalnie /101

Metale /102

Metalurgia /103

Kamienie szlachetne /104

Ciesielstwo i stolarstwo /104

Garncarstwo /107

Tkactwo /110

Rymarstwo /112

Rzemiosło artystyczne /112

Cyrulicy /113

Skrybowie /115

• Szkoły i proces kształcenia /116
• Przybory skryby /117
• Przystąpienie do pracy /118
• Zajęcia skrybów /118
• Przekaziciele i twórcy kultury /119

Policja /120

Wojsko /122

• Rangi i struktura wojska /124
• Marynarka wojenna /125
• Uzbrojenie /127
• Wojny i bitwy /131

Niewolnictwo /133

HANDEL, TRANSPORT, PODRÓŻE /136

Handel /136

• Eksport i import /137
• Ochrona kupców i karawan /139

Transport i podróże /140

• Transport rzeczny /140
• Transport morski /142
• Podróże lądem /142
• Sposób podróżowania /142

JEDNOSTKI MIARY, WAGI I POJEMNOŚCI /146

Miary długości /146

Miary powierzchni /147

Miasty masy /147

Miary objętości i produktów sypkich /148

Miary płynów /148

KALENDARZ, DATOWANIE, POMIAR CZASU /149

Kalendarz astronomiczny /149

Kalendarz chronologiczny (świecki) /150

Datowanie /151

Jednostki czasu i przyrządy do ich pomiaru /151

MIASTA /154

Anch-Taui (Memfis) /155

Uaset (Teby) /157

Achet-Aton (Achetaton. Tell el-Amarna) /159

Abdżu (Abydos) /164

Junu (On, Heliopolis)/165

ARCHITEKTURA /167

Świątynie /167

• Świątynia Amona-Re /167
• Świątynia Narodzin Amona /175

Świątynie grobowe /176

• Świątynia grobowa Hatszepsut (Świątynia Milionów Lat) /176
• Świątynia grobowa Amonhoteba II /177
• Świątynia grobowa Amonhoteba III /177
• Wielka Świątynia Atona /179

Pałace wraz z otoczeniem /179

• Pałac Amonhotepa III /180
• Wielki Pałac w Achetaton /182

Grobowce /184

Obeliski /186

SZTUKA /190

Reliefy i malowidła /190

Rysunek i malarstwo /191

Rzeźba /194

Styl achetatoński (amarneński)  /197

Okres poachetatoński (poamarneński) /204

MEDYCYNA /206

HIGIENA I KOSMETYKA /214

Higiena /214

Wygląd i kosmetyka /215

Maści, olejki i pachnidła /218

Przybory kosmetyczne /220

UBIÓR I BIŻUTERIA /224

Ubiór /224

• Strój faraona /224
• Ubiór męski /228
• Ubiór kobiecy /230
• Dodatki do ubiorów /231

Biżuteria /233

• Pektorały /235
• Biżuteria zdobiąca głowy królowych i księżniczek /235
• Naszyjniki /236
• Bransolety /237
• Kolczyki /237
• Pierścienie /238

ROZRYWKI /239

Zabawy i zabawki /239

Polowania /240

Sport /242

Gry /242

Słuchanie opowieści /244

Biesiady i spotkania towarzyskie /244

MUZYKA /247

Instrumenty /247

Instrumentaliści i wokaliści /251

Hymny /252

NAUKA I WYCHOWANIE /253

Szkoły i nauczanie /253

Kształcenie dziewcząt /254

Kształcenie zawodowe /255

Przedmioty nauczania /256

• Matematyka /256
• Geografia /258
• Astrologia /259
• Języki obce i dyplomacja /260

Wiedza kapłanów /260

PISMO I LITERATURA /261

Pismo /261

• Hieroglify /261
• Pismo heratyczne (kursywne) /263

Literatura /264

Literatura czasów XVIII dynastii /265

Biblioteki /267

PRAWO /268

Proces /269

Kodeks karny /269

Wielki Edykt Horemheba /272

RELIGIA /274

Kosmogonia i kosmologia egipska /276

• Panenteizm /283
• Obawa przed powrotem do chaosu i końca świata /284

Bogowie /285

• Amon-Re /285
• Maat /286
• Ozyrys /288
• Izyda /291
• Horus /291
• Set /293
• Anubis /294
• Tot /295
• Hator /297
• Bogowie podlegają upływowi czasu /298

Religijna koncepcja człowieka /299

• Ciało /299
• Serce /299
• Cień /299
• Ach /300 
• Ba /300
• Ka /301
• Imię /302

Przeznaczenie /302

Boskość faraona /302

Świątynie /305

Służba świątynna /307

• Hierarchia kapłańska /308
• Kapłani poza służbą świątynną /310
• Kobiety w służbie świątynnej /310
• Porządek dnia i rytuały /311
• Gospodarka i administracja /313

Pobożność praktykowana prywatnie /314

Życie po życiu /314

Atonizm /317

• Rewolucja religijna /319
• Kontrreformacja /323

ŚMIERĆ, UROCZYSTOŚCI I OBRZĘDY POGRZEBOWE  /325

Mumifikacja /325

Pogrzeb dzieci /328

Kondukt żałobny /328

Grobowiec /329

Po pogrzebie /332

Pogrzeb króla /332

ŚWIĘTA I UROCZYSTOŚCI /333

Święta i uroczystości królewskie /333

• Koronacja /333
• Święto Sed (eg.Heb Sed) /335

Święto Nowego Roku (eg. Wepet Renpet) /337

Święto Opet /338

Misteria Ozyriańskie /340

Święto Doliny Królów (Święto Wadi) /341

Święto Narodzin Bogów /342

Spis ilustracji /344

Bibliografia w języku polskim /355