Cisterciana. Studia z dziejów i kultury Zakonu Cysterskiego

Autor: Andrzej M. Wyrwa

Rok wydania: 2017

Liczba stron: 515

Okładka: twarda

Format: 16,5 cm x 24,0 cm

Uwaga - przetarta, zarysowana okładka; przybrudzony grzbiet

Zebrane w tomie teksty ułożone zostały w dwóch częściach tematycznych. Pierwsza (O powstaniu, rozwoju, tożsamości i europejskim dziedzictwie zakonu) ma charakter ogólny, stanowi spójny wykład między innymi o genezie zgromadzenia i jego rozwoju na ziemiach polskich, stroju zakonnym i zasadach obowiązujących przy fundowaniu nowych domów. Część druga (O "szarych mnichach" w Wielkopolsce) przedstawia wybrane zagadnienia z historii cystersów w Wielkopolsce: od czasu ich przybycia z opactwa w Altenbergu, poprzez proces fundacyjny opactwa w Łeknie, jego translokację do Wągrowca, szkice do dziejów w klasztorze w Lądzie, Obrze, Zemsku i Bledzewie, kończąc na lansowanych przez zakonników kultach świętych Urszuli i Stefana Hardinga

(fragment recenzji - dr hab. M. Starzyński)

Spis treści:

[Słowo Opata] /7

Wprowadzenie /11

I. O powstaniu, rozwoju, tożsamości i europejskim dziedzictwie zakonu

Powstanie zakonu cystersów i jego rozwój na ziemiach polskich w średniowieczu /25

Europa i cystersi. Wpływ cystersów na rozwój europejskiej tożsamości kulturowej. Szkic do problemu /75

Zasady fundacji opactw cysterskich /97

Kto i jak długo budował klasztory w średniowieczu? Od mitu do rzeczywistości w świetle działalności budowlanej cystersów  /117

O stroju zakonnym cystersów w świetle wybranych źródeł normatywnych i tradycji zakonnej. Zarys problemu  /135

Alberyk z Trois-Fontaines o początkach chrześcijaństwa w Prusach /153

Biskup Christian i jego próba fundacji klasztoru cysterskiego w Prusach /189

II.O "szarych mnichach" w Wielkopolsce

Opactwo cysterskie w Altenbergu i charakter jego linii filiacyjnej w Europie /225

Motywy fundacji i osiedlania się cystersów w Wielkopolsce /245

Proces fundacyjny i fundator klasztoru cysterskiego pw. Najświętszej Maryi Panny i świętego Piotra w Łeknie /273

Translokacja opactwa cystersów z Łekna do Wągrowca. Czas, inicjator i przyczyny translokacji w świetle źródeł pisanych, archeologicznych i podań. Próba naświetlenia problemu /301

Aneks. Dokumenty związane z trudnościami administracyjno-prawnymi klasztoru cysterskiego w Łeknie-Wągrowcu w okresie translokacji opactwa z Łekna do Wągrowca z końca IV i pierwszej połowy XV wieku /331

Glosa do biogramu Adama z Wągrowca (Margonina) w świetle zapisek nekrologicznych /361

Drewniany, parafialny kościół cystersów w Tarnowie Pałuckim w świetle najnowszych badań /369

Klasztory kolońskie z linii altenberskiej w Wielkopolsce. Problem ekskluzywności narodowościowej opactw cysterskich w Łeknie, Lądzie i Obrze /395

"Początki" klasztoru cysterskiego w Zemsku. Próba rekonstrukcji procesu fundacji /421

Ikonografia opactwa cysterskiego w Bledzewie jako źródło do rekonstrukcji wyglądu klasztoru /439

Hic est patientia et fides sanctorum. O relikwiach Towarzyszek świętej Urszuli z opactwa cysterskiego w Łeknie-Wągrowcu i ich translacji w XVI wieku do kościoła Jezuitów w Poznaniu. Przyczynek do rozprzestrzeniania się kultu świętej Urszuli /457

Święty Stefan Harding. Przyczynek do badań nad jego kultem na ziemiach polskich /483

Wykaz skrótów /497

Indeks osobowo-geograficzny /501