Ciekawostki z Cieplic Śląskich i okolic

Autor: Stanisław Firszt

Rok wydania: 2025

Liczba stron: 382

Okładka: miękka 

Format: 16,5 cm x 23,5 cm

Wydanie I

Blisko 400 stron, ponad 120 tematów i setki ciekawostek, które ukazywały się przez lata na portalu jelonka.com w felietonach, a teraz doczekały się wersji papierowej. Stanisław Firszt – znany regionalista, były dyrektor muzeów: Karkonoskiego i Przyrodniczego, działający w towarzystwach: Karkonoskim, Naukowym i Przyjaciół Jeleniej Góry, autor niezliczonych publikacji ale także badacz i odkrywca, przed którym region chyba nie ma tajemnic, niezwykle przystępnie przybliża Czytelnikom zawiłości naszej trudnej historii.

***
Z (…) bogatej przeszłości Autor wybrał najciekawsze lub najistotniejsze jego zdaniem wydarzenia, osoby i obiekty. Opisuje on sprawy lokalne, ale często przedstawia je na tle wielkiej historii. Ta zresztą do Cieplic
„zaglądała” raz po raz, czy to w osobach koronowanych głów, czy też znajdując odbicie w rozmaitych wypadkach i zdarzeniach. Każdy tekst stanowi zamkniętą całość, co pozwala książkę czytać „na wyrywki”. Z tego też powodu część informacji w poszczególnych rozdziałach może się czasem powtarzać, ale zawsze ma to swoje uzasadnienie i najczęściej pozwala spojrzeć na nie z innej strony, poszerzając horyzonty poznania. Autor nie stroni od kontrowersji, przedstawia często własną interpretację różnych epizodów, zmusza przez to Czytelnika do samodzielnego myślenia, zachęca do sięgania po szerszą literaturę, a nierzadko może nawet do podejmowania samodzielnych studiów. (…) Niniejszy zbiór (…) może znakomicie służyć nauczycielom na lekcjach regionalizmu, jak również stanowić swoisty przewodnik po miejscowości dla kuracjuszy, wszystkich miłośników tego uzdrowiska, jak i jego mieszkańców.

(Wstęp, Ivo Łaborewicz)

Spis treści: 

Przedmowa /5

Cieplickie gorące źródło /7

 Zakony męskie w dziejach Cieplic /10

 Kult w Cieplicach św. Jana Chrzciciela /14

 Czy księżna Jadwiga Śląska korzystała z cieplickich źródeł? /16

Historia kościoła pw. św. Jana Chrzciciela /19

Dzieje klasztoru w Cieplicach /22

Boże Ciało w Cieplicach /25

Cystersi w Cieplicach /27

Wirydarz klasztorny /33

Dzieje Długiego Domu w Cieplicach /39

Święci i Cieplice /42

Cieplicka prepozytura była też twierdzą  /45

Co kiedyś pito w cieplickim zdroju? /49

 Cieplickie reminiscencje reformacji i później /52

 Caspar Schwenckfeldt /56

 Opat Bernard Rosa bojownik kontrreformacji /58

Żywot św. Bernarda z Clairvaux w Cieplicach /62

Dwie święte w cieplickiej prepozyturze /71

 Herb prepozytury cysterskiej w Cieplicach /74

Ewangelicy w Cieplicach i historia ich świątyni /79

 Ślub Hansa Ulryka Schaffgotscha z Barbarą Agnieszką /82

 Miecz, którym ścięto Hansa Ulryka Schaffgotscha /86

Cieplicka figura św. Jana Nepomucena /89

Takiej wystawy już nigdy nie będzie /92

 Piec łącznikiem między Piastami i Schaffgotschami /94

 Najsławniejsza cieplicka lipa /98

 Pałac Romischa /100

 Kłopoty zdrowotne królowej Marysieńki /102

Cieplicki kufel /105

 O Czternastu Świętych Wspomożycielach /107

Paszporty (zdrowotne) /109

Pałac Schaffgotschów w Cieplicach /110

Karl Dittersdorf i Schaffgotschowie /115

Wieża klasztorna /119

Park Zdrojowy w Cieplicach /121

Fideikomis Chojnik i wolni panowie stanowi /127

 Przeniesienie zbiorów Schaffgotschów z Sobieszowa do Cieplic /129

Odbudowa kościoła św. Jana Chrzciciela w Cieplicach po pożarze /131

Krypta grobowa Schaffgotschów /135

Cieplickie echa uchwalenia Konstytucji 3 Maja /140

Arcydzieło Michaela Willmanna w Cieplicach /142

Kolumna św. Floriana w Cieplicach /146

Co się stało z biblioteką cystersów w Cieplicach /148

Sztuka o Kościuszcevon Holteia w Cieplicach /151

Polacy czasu zaborów bywali na Chojniku /152

Cieplickie kramy i stragany /154

Królewska moneta odkryta w Cieplicach /157

Stryj Mendelssohna z wizytą w Kotlinie Jeleniogórskiej /159

O wizycie Izabeli Czartoryskiej w Cieplicach /161

Znani Polacy u cieplickich wód /163

Cieplice były europejskim kurortem /168

Cieplicka szkoła grawerów /172

Pierwszy polski przewodnik górski powstał w Cieplicach /175

Szpital w Cieplicach /178

Jan Ewangelista Purkynie w Cieplicach /181

O ołtarzu kościoła pw. Św. Jana Chrzciciela /184

Renowacja ozdoby cieplickiej świątyni /187

Wybitny przyrodnik, Otto Finsch z Cieplic /190

Dąb Hindenburga w Parku Norweskim /192

Mauzoleum w ruinie /195

Portrety w zbiorach Schaffgotschów /199

Związki Schaffgotschów z ziemiami Rzeczpospolitej /202

O dawnych cieplickich jarmarkach i festynach /204

Fullnerwerke to była światowa marka /208

Pawilon Norweski - nie ma takiego drugiego! /212

Najważniejsze ordery i odznaczenia Schaffgotschów /215

Szkoła snycerska w Cieplicach /217

Generał von Schlichting spoczął w Cieplicach /220

Cirillo dell` Antonio cieplicki rzeźbiarz /223

Co Cieplice przed wojną oferowały turystom? /229

O domach zdrojowych w Cieplicach /231

Kartusze herbowe z basenów w Cieplicach /234

Stadt Warmbrunn miasto Cieplice Śląskie-Zdrój /237

Historia cieplickiego ratusza /242

Cmentarz parafialny w Cieplicach /244

Polskie ślady I wojny światowej w Cieplicach /247

Zygmunt Zagrodzki aptekarz z Sobieszowa /251

Cieplickie tropy niedźwiedzia Wojtka /253

O Mocarzu, który miał 107 talentów /256

Iwana mógł przyćmić Walter /260

Pieniądz zastępczy w majątku Schaffgotschów /264

Nalepki blombowe /266

O Bibliotece Śląskiej im. Bandtkego w Cieplicach Śląskich /268

Wojenna produkcja cieplickiej fabryki /271

Pupile córek Schaffgotscha /273

Alfred Opitz - ogrodnik Schaffgotschów /275

Antidotum na dolegliwości hrabiny Zofii /279

Ratował w Cieplicach polskie dobra kultury /281

Zagłoba /286

Ojciec Adama Pitala /287 

Lata powojenne, które zniszczyły Uzdrowisko Cieplice /289

Dwie ważne daty z dziejów cieplickiego Muzeum /292

Jak "topniały" cieplickie zbiory /295

Przewodnik przewodników /298

Jak cieplickie ptaki odfrunęły na zawsze do Szczawna-Zdroju /300

Najcenniejsze kurioza w cieplickim muzeum /302

Die Estrala - "Szczęśliwa Gwiazda" z Cieplic/306

Zdobycze spod Wiednia z Cieplic /309

Gdzie jest cieplicka broń Schaffgotschów? /312

Cieplicka artyleria Schaffgotschów /317

Tragiczny los cieplickiego (?) misia /320

Aleksander von Humboldt w cieplickim muzeum /322

Herbert Kopton i Włodzimierz Puchalski /324

Cieplickie ule figuralne /327

Muzeum Przyrodnicze odrodziło się, jak feniks z popiołów /332

Bez preparatorów nie byłoby przyrodniczych zbiorów /337

Jak Cieplice nie uratowały swojej niezależności /344

Co z "Marysieńką" /347

Dziesiątki lat w służbie Kościoła w Kotlinie Jeleniogórskiej /351

Pozostała tylko Kronika /355

Jak budowano kościół Matki Bożej Miłosierdzia /358

Supermonogram Jana Pawła II /361

Stefan Papp /363

Cieplice nie są jedne /365

Cieplice w Polsce /368

Rośliny cieplickich parków /370

Miasta związane z Schaffgotschami i Cieplicami /373